Chapeau! par Samy Staroswiecki

Bublitchki

 

In teater zitst a man shtark umtsufridn. Er kon nisht zen vos s’kumt for oyf der bine, vayl a froy far im trogt a groysen hut. Er bet zi aroptsunemen dem hut, ober zi makht zikh nisht hern. Zogt er ir an oyfgeregter:
-Madam, ikh hob batsolt 50 euros far a plats un ikh vil zen.
-Azoy?-entfert di froy- ikh hob batsolt far mayn hut 60 euros un vil oykh men zol im zen.



Au théâtre, un homme est assis et est très mécontent. Il ne voit pas ce qui se passe sur scène parce que devant lui, une femme porte un grand chapeau. Il la prie d’enlever son chapeau, mais elle ne veut rien entendre. Enervé, Il lui dit alors :
-Madame, j’ai payé ma place 50 euros et je veux voir !
-Ah oui ?, lui répond la femme, et moi j’ai payé mon chapeau 60 euros et je veux aussi qu’on le voie.

Ordonnance à la lettre par Samy Staroswiecki

cuillère d'argent

Un notable reçoit un invité pour Shabbat. Il remarque que l’invité fourre une cuillère en argent dans sa poche.
Une heure après , le même manège. le notable demande alors :
-Dites-moi monsieur pourquoi avez-vous mis deux cuillères dans votre poche ?
– C’est simple. Je suis allé hier chez le docteur, et il m’a prescrit de prendre une cuillère par heure .


A nogid hot genumen an oreyekh oyf shabes.Bamerkt der nogid vi der oreyekh leygt arayn a zilbernem lefel in keshene.In a sho arum, vider a lefl.Fregt der nogid:
-Reb yid, vos hot ir arayngelegt tsvey lefl in ayer keshene?
Entfert der oyreah
-Poshet.Kh ‘bin geven nekhtn baym doctor, hot er mir farshribn ale sho an es- lefele


אַ נגיד האָט גענומען אַן אורח אױף שבת.
באַמערקט דער נגיד װי דער אורח לײגט אַרײַן אַ זילבערנעם לעפֿעל אין קעשענע. אין אַ שעה אַרום, װידער אַ לעפֿל. פֿרעגט דער נגיד :
-רב ייִד, װאָס האָט איר אַרײַנגעלעגט צװײ לעפֿל אין אײַער קעשענע? ענטפֿערט דער אורח :
– פשוט, כ ‘בין געװען נעכטן בײַם דאָקטאָר, האָט ער מיר פֿאַרשריבן אַלע שעה אַן עס- לעפֿעלע

Un bon conseil par Samy Staroswiecki

Maison en ruines

A GUTE EYTSE

A tourist vos iz zumertsayt ayngeshtanen in a hotelekhl , hot zikh baklogt farn hotel eygentimer ,az ven er hot inderfri genumen a bod, iz der bod -tsimer geven ful mit flign .
Hot im der balebos geentfert:- Fun itst on , zolt ir nemen ayer bod tsvishn tsvelf un eyns mitog -tsayt ,vayl demolt gefinen zikh ale flign in es- tsimer…


Un bon conseil

Un touriste, descendu l’été dans un petit hôtel, s’est plaint au directeur, que quand il prenait un bain le matin, la salle de bain était pleine de mouches.
Le directeur lui répondit : A partir de maintenant, vous prendrez votre bain entre midi et une heure, à l ‘heure du repas. parce qu’à cette heure-là, toutes les mouches seront dans la salle à manger…


אַ גוטע עצה
אַ טאָוריסט װאָס איז זומערצײַט אײַנגעשטאַנען אין אַ האָטעלעכל , האָט זיך באַקלאָגט פֿאַרן האָטעל אײגענטימער ,אַז װען ער האָט אינדערפֿרי גענומען אַ באָד, איז דער באָד -צימער געװען פֿול מיט פֿליגן.
חאָט אים דער בעל-הבית געענטפֿערט: פֿון איצט אָן , זאָלט איר נעמען אײַער באָד צװישן צװעלף און אײנס מיטאָג -צײַט ,װײַל דעמאָלט געפֿינען זיך אַלע פֿליגן אין עס- צימער..

Mieux vaut déjà être rabbin par Samy Staroswiecki

Bains juifs à Labun en Ukraine (1923)
Bains juifs à Labun en Ukraine (1923)

Mieux vaut déjà être rabbin.

Dans un shtetl, au pays, se trouvait un juif qui aurait bien voulu que son fils unique devienne rabbin, mais celui-ci ne le voulait à aucun prix.
Il prétendait même qu’on pouvait lire dans la Mishna le verset suivant :
« Usno et harabones « (tu détesteras le rabbinat)*. Il ne faut pas aimer le rabbinat, parce qu’il faut toujours flatter les notables.
-Que veux-tu être ? lui demanda son père
-Je ne veux être qu’un employé des bains, lui répondit son fils.
Entendant la décision de son fils unique, le juif sauta littéralement en l’air, mais sachant que son fils était très têtu, il ne pipa mot. Le vendredi suivant, il partit aux bains avec son fils. Sur place, il lui montra que quand un homme riche arrivait, l’employé aux bains le flattait, lui donnait une belle verge de bouleau, un morceau de savon, un drap et deux serviettes, mais quand un pauvre juif demandait à l’employé des bains le même traitement ,l’employé lui répondait :
-Quoi pour tes 10 kopeks, je te donnerais tout ce que je donne au notable qui lui, me donne un rouble ?
-Alors tu vois, mon fils, dit le père, qu’un employé aux bains doit aussi flatter.
Dans ces conditions, il vaut mieux encore être rabbin.

* Allusion à un traité de la Mishna
משנה · סדר נזיקין · מסכת אבות · פרק א · משנה י
שְׁמַעְיָה וְאַבְטַלְיוֹן קִבְּלוּ מֵהֶם. שְׁמַעְיָה אוֹמֵר, אֱהוֹב אֶת הַמְּלָאכָה, וּשְׂנָא אֶת הָרַבָּנוּת, וְאַל תִּתְוַדַּע לָרָשׁוּת


Shoyn glaykher a rov

In a shtetl in der alter heym iz geven a yid ,vos hot fun zayn ben- yokhid gevolt makhn a rov, ober der bokher hot beshum oyfn nit gevolt .Er hot getanet az afile in perek shteyt : usno et horabones. Men zol faynt hobn dos rabones vayl tsu zayn a rov muz men khanfenen di balebatim.
– Vos zhe den vilstu zayn ? fregt der foter.
– Ikh vil nor zayn a beder , hot der zun geentfert.
Herendik ot dem bashlus fun zayn ben- yokhid, hot der yid azh oyfgetsitert, nor visndik az zayn zun iz a groyser akshn, hot er geshvign, nor dem noenstn freytog hot er dem zun mitgenumen in merkhets arayn.Dortn, hot er zayn zun geviszn az vi s’ iz arayngekumen der gevir funem shtetl , hot im der beder shtark gekhanfet, un gegebn a fayn beziml, a shtik zeyf, a laylekh un tsvey hantukher, ober ven a yid an oreman hat baym beder gebetn di zelbe zakhn, hot der beder geentfert:
– Vos ? far dayne tsen kopikes zol ikh dir gebn alts vos ikh gib dem gevir, vos tsolt mir a gantsn rubl ?
– Zest shoyn, mayn kind, zogt der foter .Vi a beder muz zikh oykh khanfenen, iz oyb azoy iz dokh shoyn glaykher tsu zayn a rov !…


שױן גלײַכער אַ רבֿ

אין אַ שטעטל אין דער אַלטער הײם איז געװען אַ ייִד װאָס האָט פֿון זײַן בן- יחיד געװאָלט מאַכן אַ רב, אָבער דער בחור האָט בשום אופֿן ניט געװאָלט .ער האָט געטענהעט ,אַז אַפֿילו אין פּרק שטײט: וּשְׂנָא אֶת הָרַבָּנוּת. מען זאָל פֿײַנט האָבן דאָס רבנות, װײַל צו זײַן אַ רבֿ מוז מען חנפֿענען די בעלי-בתים.
– װאָס זשע דען װילסטו זײַן ? פֿרעגט דער פֿאָטער.
– איך װיל נאָר זײַן אַ בעדער, האָט דער זון געענטפֿערט .הערענדיק אָט דעם באַשלוס פֿון זײַן בן -יחיד ,האָט דער ייִד אַזש אױפֿגעציטערט .נאָר װיסנדיק אַז זײַן זון איז אַ גרױסער עקשן ,האָט ער געשװיגן, נאָר דעם נאָענסטן פֿרײטאָג ,האָט ער דעם זון מיטגענומען אין מרחץ אַרײַן. דאָרטן, האָט ער זײַן זון געװיזן ,אַז װי ס’ איז אַרײַנגעקומען דער גבֿיר פֿונעם שטעטל ,האָט אים דער בעדער שטאַרק געחנפֿעט און געגעבן אַ פֿײַן בעזימל, אַ שטיק זײף, אַ לײַלעך און צװײ האַנטוכער.
אָבער װען אַ ייִד אַן אָרעמאַן האַט בײַם בעדער געבעטן די זעלבע זאַכן, האָט דער בעדער געענטפֿערט:
– װאָס? פֿאַר דײַנע צען קאָיפּיקעס זאָל איך דיר געבן אַלץ װאָס איך גיב דעם גבֿיר ,װאָס צאָלט מיר אַ גאַנצע רובל?
– זעסט שױן מײַן קינד, זאָגט דער פֿאָטער, װי אַ בעדער מוז זיך אױך חנפֿענען. איז אױב אַזױ איז דאָך שױן גלײַכער צו זײַן אַ רבֿ

Qui perd gagne par Samy Staroswiecki

Vache de loterie     billet de loterie

 

Un Juif avait acheté une vache chez un paysan. Celui-ci lui avait promis de lui apporter la bête, et il est effectivement venu, le jour après, mais tout seul.
– Où est la vache ? demande le juif
– Elle a crevé, lui répond le paysan.
– Puisque c’est comme ça, rends-moi l’argent, les 100 roubles, exige le juif.
– Je ne les ai plus. J’ai tout dilapidé, lui dit le paysan
– Alors rapporte-moi au moins le cadavre de la bête, lui demande le juif
– Que vas-tu en faire ? S’étonne le paysan
-Ne t’inquiète pas, je ferais une loterie, lui dit le juif.
Quelques temps après, le paysan rencontre le juif et lui demande ce qu’il en est de la loterie.
– Ça s’est pas mal passé. J’ai vendu 500 billets à deux roubles chacun, se vante le juif.
– Et personne ne t’a fait de scandale ? S’étonne le paysan
– Un seul était en colère. Celui qui avait gagné la loterie. J’ai dû lui rendre ses deux roubles.


A yid hot gekoyft bay a poyer a ku .yener hot im tsugezogt tsu brengen di bahayme un iz take gekumen in a tog arum, ober aleyn.
– Vu iz di ku ? fregt der yid
– Zi hot gepeygert enfert der poyer
– Oyb azoy, to gib mir tsurik dos gelt ,di hundert rubl fodert der yid.
– Ikh hob es shoyn nit.Alts iz tsetrenselt gevorn ,dertseylt der poyer.
– To, breng mir khotsh dem peyger , bet im der yid.
– Vos vestu mit ir ton ? khidesht zikh der poyer.
– Zorg zikh nisht .Kh’ vel makhn a loterey ,derklert der yid.
– In a tsayt arum, bagegnt der poyer dem yidn un fregt bay im vegn der loterey.
– S’ iz gegangen nit shlekht.Ikh hob farkoyft 500 biletn tsu tsvey rubl, barimt zikh der yid.
– Un keyner hot nit gemakht keyn skandal? vundert zikh der poyer
– Nor eyn mentsh iz geven oyfgebrakht.Dos iz geven der yokhid vos hot gevunen di ku.
Hob ikh take gemuzt im tsurikgebn zayne tsvey rubl…


אַ ייִד האָט געקױפֿט בײַ אַ פּױער אַ קו. יענער האָט אים צוגעזאָגט צו ברענגען די בהמה און איז טאַקע געקומען אין אַ טאָג אַרום, אָבער אַלײן .

-װוּ איז די קו ? פֿרעגט דער ייִד.
-זי האָט געפּײגערט ,ענפֿערט דער פּױער.
– אױב אַזױ, טאָ גיב מיר צוריק דאָס געלט, די הונדערט רובל ,פֿאָדערט דער ייִד .
-איך האָב עס שױן ניט. אַלץ איז צעטרענסלט געװאָרן, דערצײלט דער פּױער.
– טאָ ברעכ מיר כאָטש דעם פּגר, בעט אים דער ייִד .
-װאָס װעסטו מיט איר טאָן ?חידושט זיך דער פּױער .
-זאָרג זיך נישט. כ’ װעל מאַכן אַ לאָטערײ ,דערקלערט דער ייִד.
– אין אַ צײַט אַרום, באַגעגנט דער פּױער דעם ייִדן, און פֿרעגט בײַ אים װעגן דער לאָטערײ
-ס’ איז געגאַנגען ניט שלעכט .איך האָב פֿאַרקױפֿט 500 בילעטן צו צװײ רובל ,באַרימט זיך דער ייִד .
אוּן קײנער האָט ניט געמאַכט קײן סקאַנדאַל? װוּנדערט זיך דער פּױער .
-נאָר אײן מענטש איז געװען אױפֿגעבראַכט .דאָס איז געװען דער יחיד װאָס האָט געװוּנען די קו .האָב איך טאַקע געמוזט אים צוריקגעבן זײַנע צווײ רובל..